Hoeveel ammoniak komt er precies uit een melkveestal? En wat kun je als boer doen om die uitstoot te verlagen, zonder in te leveren op dierenwelzijn of rendement?
Met die vragen startte in de Achterhoek een innovatief project. Twintig melkveehouders werken hierin samen met Stichting Biomassa, Dorset ID en Fieldguard. Het doel is duidelijk: continue metingen van ammoniakconcentraties in de stal, vertaald naar betrouwbare emissiedata waarmee je als veehouder direct kunt bijsturen.
Van schatting naar realiteit
Tot voor kort werd emissie vooral berekend op basis van gemiddelden. Maar een gemiddelde zegt weinig over jouw specifieke situatie. Elke stal is anders, elk managementbesluit heeft effect. Daarom zijn er bij deelnemende bedrijven sensoren geplaatst die continu meten hoeveel ammoniak vrijkomt. De metingen worden verwerkt met een model van Wageningen University & Research. Het resultaat: realtime data, gekoppeld aan je eigen stalklimaat.
Met deze inzichten kun je direct zien waar pieken ontstaan, bijvoorbeeld door ventilatie-instellingen of mestverzamelmomenten. Dat geeft grip én ruimte voor gerichte aanpassing.
Meetbaar verschil, praktisch voordeel
Realtime ammoniakdata maken het mogelijk om concreet te sturen. Denk aan het optimaliseren van ventilatie, het plannen van mestverplaatsingen of het aanpassen van rantsoenen. In plaats van achteraf corrigeren, kun je als veehouder preventief handelen.
Daarnaast helpt het systeem bij onderbouwing richting derden. Denk aan vergunningverlening, audits of duurzaamheidsprogramma’s zoals PlanetProof. Je werkt met feiten, niet met aannames.
Technologie uit de praktijk
Fieldguard ontwikkelde binnen dit project een meetsysteem dat bestand is tegen de praktijk. De sensorunit meet automatisch de luchtkwaliteit en stuurt data door naar een centrale server. Via een beveiligde webomgeving krijg je toegang tot je eigen realtime dashboard, inclusief grafieken en trends.

Samenwerking vanuit de Achterhoek
Het project is ontstaan vanuit de regio, met korte lijnen tussen boeren, techniekleveranciers en kennisinstellingen. Achterhoek Ambassadeurs ondersteunt het project financieel, met als doel om innovatie bereikbaar en betaalbaar te maken voor elk bedrijf.
Op weg naar toekomstbestendig boeren
Ammoniakreductie is niet langer alleen een beleidsdoel, het wordt steeds meer onderdeel van goed bedrijfsmanagement. Door realtime te meten, krijg je als boer inzicht in je eigen prestaties en handvatten om gericht te verbeteren.
Met deze aanpak bouwen we samen aan een sector die duurzaam produceert, transparant werkt en de regie in eigen hand houdt.


